Son birkaç yıldır katıldığım hemen her teknoloji etkinliğinde, müşteri toplantısında veya sektörel organizasyonda gündemin ilk sıralarında yapay zeka var. Özellikle üretken yapay zekanın hayatımıza girmesiyle birlikte şirketlerin bu alana ilgisi ciddi anlamda arttı. Microsoft Copilot, Azure AI servisleri, yapay zeka ajanları ve kurumsal yapay zeka platformları artık sadece teknoloji ekiplerinin değil, şirket yöneticilerinin de gündeminde. Ancak bu kadar yoğun konuştuğumuz bir teknolojinin şirketlerimizde gerçekte ne kadar kullanıldığına baktığımızda ortaya pek de iç açıcı bir tablo çıkmıyor.
OECD tarafından 5 Kasım 2026 tarihinde yayımlanan Digital Economy and Society Outlook 2026 raporu bu konuda oldukça dikkat çekici veriler içeriyor. Rapora göre 2025 yılında OECD genelinde 10 ve üzeri çalışanı bulunan şirketlerin %20,3’ü yapay zeka teknolojilerini kullanırken Türkiye’de bu oran yalnızca %7,4 seviyesinde kalmış. Yani OECD ortalamasında yaklaşık her beş şirketten biri yapay zeka kullanırken Türkiye’de bu oran yaklaşık her on dört şirketten biri.
Üstelik bu fark yalnızca birkaç puanlık bir gerilikten ibaret değil. Türkiye, rapordaki karşılaştırılabilir ülke verilerine göre yapay zeka kullanımında OECD ülkeleri arasında son sıralarda yer alıyor. Danimarka’da şirketlerin %42’si, Finlandiya’da %37,8’i, İsveç’te %35’i ve Hollanda’da %33,2’si yapay zeka kullanırken biz henüz çift haneli oranlara ulaşabilmiş değiliz.

OECD 2026 raporu: Şirketlerde yapay zeka kullanımı, seçilmiş ülkeler.
Burada önemli bir ayrıntıyı da belirtmek gerekiyor. OECD’nin ölçtüğü konu, çalışanların kişisel olarak ChatGPT veya benzeri araçları kullanması değil, işletmelerin yapay zeka teknolojilerini faaliyetlerinde kullanması. Dolayısıyla bireysel kullanım ile kurumsal adaptasyonu birbirine karıştırmamak gerekiyor.
Büyük şirketlerde de durum çok farklı değil
Raporda benim özellikle dikkatimi çeken bir diğer konu şirket büyüklüğüne göre yapay zeka kullanım oranları oldu. Malum, büyük şirketlerin hem teknoloji yatırımlarına ayırabilecekleri bütçeleri hem de bu projeleri hayata geçirebilecek insan kaynakları küçük ve orta ölçekli işletmelere göre daha fazla. Bu nedenle büyük şirketlerde yapay zeka kullanımının çok daha yaygın olmasını bekliyoruz.
OECD verileri de aslında bunu doğruluyor. OECD genelinde 250 ve üzeri çalışanı bulunan büyük şirketlerin %52,1’i yapay zeka teknolojilerini kullanıyor. Türkiye’de ise aynı kategorideki şirketlerin yalnızca %23,5’i yapay zeka kullanıyor. Küçük işletmelerde ise Türkiye’nin oranı %6,6 seviyesine kadar geriliyor.

Şirket büyüklüğüne göre yapay zeka kullanımı: Türkiye ve OECD karşılaştırması.
Bu rakamlar bize önemli bir şey söylüyor. Türkiye’deki problem yalnızca küçük işletmelerin teknolojiye erişimi veya yatırım bütçelerinin sınırlı olması değil. Büyük şirketlerimizde de yapay zekanın iş süreçlerine entegrasyonu konusunda ciddi bir mesafe katetmemiz gerekiyor.
Tabi ki bu verilerden hareketle şirketlerin neden yapay zeka kullanmadığına ilişkin kesin bir sonuca ulaşamayız. Ancak sahada karşılaştığımız projeler üzerinden değerlendirdiğimde, teknolojiye ilgi duymak, bir ürün satın almak, pilot proje gerçekleştirmek ve bu teknolojiyi şirketin günlük operasyonlarının bir parçası haline getirmek arasında önemli farklar olduğunu düşünüyorum.
Örneğin bir kurumun Microsoft 365 Copilot lisansları satın alması veya Azure üzerinde bir yapay zeka platformu kurması tek başına başarılı bir yapay zeka dönüşümü gerçekleştirdiği anlamına gelmiyor. Bu teknolojilerin hangi iş süreçlerinde kullanılacağı, hangi verilere erişeceği, güvenlik ve yetkilendirme modelinin nasıl tasarlanacağı ve elde edilen faydanın nasıl ölçüleceği de en az teknoloji seçimi kadar önemli.
Yapay zekanın arkasındaki dijital altyapıyı da konuşmamız gerekiyor
OECD raporunun bence en önemli taraflarından biri yapay zeka kullanımını diğer dijital teknolojilerden bağımsız değerlendirmemesi. Çünkü yapay zeka projelerinin başarılı olabilmesi için şirketlerin belirli bir dijital olgunluğa ulaşmış olması gerekiyor.
Özellikle bulut bilişim, veri analitiği, veri yönetimi ve sistem entegrasyonu gibi alanlarda yeterli olgunluğa sahip olmayan kurumların yapay zeka projelerini ölçeklendirmesi daha zor hale geliyor. Örneğin şirketin farklı sistemlerinde bulunan veriler birbirleriyle konuşmuyorsa, veri kalitesi yeterli değilse veya erişim yetkileri doğru tasarlanmamışsa yapay zekadan beklenen faydayı elde etmek kolay olmuyor.
OECD de raporunda yapay zeka, bulut bilişim ve büyük veri analitiğinin birlikte kullanımının özellikle büyük şirketlerde ve bilgi yoğun sektörlerde yoğunlaştığını belirtiyor. Bu da yapay zekanın tek başına satın alınan bir teknoloji olmaktan çok, mevcut dijital altyapının üzerine inşa edilen bir yetkinlik olduğunu gösteriyor.
Benzer şekilde yapay zeka ajanlarını düşünelim. Bugün bir ajanın yalnızca sorulara yanıt vermesinden değil, kurumsal sistemlere bağlanmasından, verilere erişmesinden ve belirli iş süreçlerini gerçekleştirmesinden bahsediyoruz. Ancak bunu güvenli ve sürdürülebilir şekilde yapabilmek için kimlik yönetiminden veri sınıflandırmasına, API entegrasyonlarından izleme ve denetim mekanizmalarına kadar pek çok bileşenin doğru tasarlanması gerekiyor.
Dolayısıyla yapay zeka yatırımlarını değerlendirirken yalnızca kaç lisans satın alındığına veya kaç pilot proje gerçekleştirildiğine değil, bu projelerin ne kadarının gerçek iş süreçlerine taşındığına da bakmamız gerektiğini düşünüyorum.
Türkiye için asıl fırsat nerede?
OECD raporundaki rakamları yalnızca olumsuz bir tablo olarak değerlendirmek istemiyorum. Çünkü bu veriler aynı zamanda Türkiye’deki şirketler için ne kadar büyük bir gelişim alanı bulunduğunu da gösteriyor.
Bugün yapay zekanın şirketlerde kullanım oranının %7,4 seviyesinde olması, önümüzdeki dönemde doğru projelerle ciddi bir büyüme potansiyeli bulunduğu anlamına geliyor. Ancak bu büyümenin yalnızca teknoloji satın alarak gerçekleşmesini beklemek doğru olmaz.
Öncelikle şirketlerin yapay zekayı hangi iş problemlerini çözmek için kullanacaklarını belirlemeleri gerekiyor. Müşteri hizmetlerinde yanıt sürelerinin kısaltılması, finans ekiplerinde belge işleme süreçlerinin otomatikleştirilmesi, BT operasyonlarında olay analizlerinin hızlandırılması veya çalışanların kurumsal bilgiye daha kolay ulaşması gibi somut kullanım senaryoları üzerinden ilerlemek çok daha anlamlı.
Bir diğer önemli konu da insan kaynağı. Yapay zeka projelerinin başarılı olması yalnızca yazılım geliştiricilerin veya BT ekiplerinin sorumluluğunda değil. İş birimlerinin de bu teknolojiyi tanıması, hangi süreçlerde kullanabileceklerini anlaması ve değişime uyum sağlaması gerekiyor. Özellikle büyük kurumlarda yapay zeka projelerinin teknoloji ekiplerinden çıkıp iş birimlerinin günlük operasyonlarına taşınması kritik önem taşıyor.
Bence önümüzdeki dönemde şirketler arasındaki rekabeti belirleyen konulardan biri de bu olacak. Yapay zeka teknolojilerine erişim giderek kolaylaşırken asıl farkı, bu teknolojileri mevcut süreçlerine doğru şekilde entegre eden ve ölçülebilir iş sonuçları üretebilen kurumlar oluşturacak.
OECD’nin yayımladığı bu rapor, Türkiye’de yapay zeka konusunda konuştuğumuz konularla şirketlerin gerçek kullanım oranları arasında önemli bir mesafe bulunduğunu gösteriyor. Elbette her şirketin yapay zeka kullanması gerektiğini veya yüksek kullanım oranının tek başına başarı anlamına geldiğini söyleyemeyiz. Ancak OECD ortalamasının bu kadar gerisinde olmamız, kurumsal dijital dönüşüm çalışmalarını daha ciddi ele almamız gerektiğine işaret ediyor.
Benim düşüncem, önümüzdeki birkaç yıl içerisinde yapay zeka yatırımlarını yalnızca bir teknoloji projesi olarak gören şirketlerle bunu gerçek bir iş dönüşümüne dönüştüren şirketler arasındaki farkın çok daha belirgin hale geleceği yönünde.
Kaynak: OECD, Digital Economy and Society Outlook 2026, 5 Kasım 2026. Rapordaki şirket kullanım oranları 2025 yılına veya ülkeler için mevcut en güncel verilere dayanmaktadır.

